7 lessen voor effectief dossieronderzoek – ervaring uit diverse ziekenhuizen


Geschreven door: Els Keesman | Datum: 20/03/17 | Categoriën: Dossieronderzoek, Nieuws



Dossieronderzoek is een internationaal beproefde methode om inzicht te krijgen in onbedoelde schade (‘adverse events’) die optreedt als gevolg van de verleende zorg. In Nederland wordt dit met name in de ziekenhuiszorg veel toegepast. Internationaal is er de Global Triggertool, een methode ontwikkeld door de IHI. In Nederland wordt voor het landelijke onderzoek naar onbedoelde schade de uitgebreidere en tijdrovender Nivel/EMGO methode gebruikt.

De Praktijk Index voert als onafhankelijke partij dossieronderzoek uit voor diverse ziekenhuizen. Vaak naar aanleiding van een wens vanuit het ziekenhuis zelf. Maar regelmatig ook omdat de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) ziekenhuizen vraagt om dossiers door een onafhankelijke partij te laten onderzoeken. Op basis van de onderzoeken in zo’n 15 ziekenhuizen willen we een aantal ervaringen met dossieronderzoek delen. Zeven lessen die we aan ziekenhuizen mee willen geven:

1. Dossiers zijn vaak lijvig en complex. Wees pragmatisch: het doel is niet om álles uit een dossier te vinden, maar om de verbeterpunten te identificeren. Dit vergt ervaring in het doen van dossieronderzoek.

2. Laat beoordeling van de vermijdbaarheid los; dit ligt gevoelig en is lastig te objectiveren. Focus op het verbeterpotentieel.

3. Inzicht in kwaliteit van dossiervoering is belangrijke ‘bijvangst’ van dossieronderzoek: een tijdig en volledig dossier is onderdeel van goede zorg. Hou de ogen open voor andere ‘bijvangst’, ook al gaat het niet altijd om adverse events.

4. Het benoemen van ‘cascades’ van adverse events voorkomt een eindeloze lijst van adverse events, die allemaal op één initiële gebeurtenis zijn terug te voeren.

5. Dossieronderzoek kost veel tijd en dus geld: een gemiddeld ziekenhuis is bij eigen onderzoek al snel minimaal €50.000,- kwijt aan inzet van eigen mensen. Daarnaast is het vrijmaken van verpleegkundigen vaak lastig. In de praktijk komt het er daardoor vaak niet van en is er dus ook geen resultaat. Dit terwijl jaarlijks onderzoek belangrijke inzichten geeft.

6. Slimme selectie van te onderzoeken dossiers zorgt voor efficiënter onderzoek, met net zoveel of méér opbrengst in verbeterpunten. Bijvoorbeeld door slimme selectie van dossiers van overleden patiënten, maar ook van patiënten met een lange verpleegduur of ongeplande heropname. Kijk daarbij naar de individuele risico’s en complicaties op basis van de geregistreerde hoofd- en nevendiagnosen.

7. Automatiseren van tekstanalyse biedt de mogelijkheid adverse events in álle dossiers op te sporen. Zo kan de tijd van professionals worden besteed aan doorvoeren van verbeteringen.

Lees volledige artikel